Loonsanctie werkgever bij WIA

Het UWV oordeelt dat uw werkgever te weinig heeft gedaan aan re-integratie. De straf: tot 52 weken extra loondoorbetaling. Dat raakt ook u direct — uw WIA-aanvraag schuift op, het opzegverbod blijft lopen en uw werkgever staat onder druk. Dit hangt samen met de situatie rond het einde van 104 weken ziekte.

Wat is een loonsanctie?

Bij de WIA-aanvraag na 104 weken ziekte beoordeelt het UWV of werkgever en werknemer voldoende aan re-integratie hebben gedaan. Dit heet de Poortwachtertoets. Als het UWV vindt dat de werkgever tekort is geschoten, volgt een loonsanctie: de werkgever moet tot maximaal 52 weken extra loon doorbetalen.

Concreet: in plaats van dat uw WIA na 104 weken ingaat, schuift alles op. De loondoorbetaling loopt door, het opzegverbod blijft van kracht en uw werkgever krijgt een herstelverplichting: hij moet alsnog doen wat hij heeft nagelaten.

Voor u als werknemer is een loonsanctie in eerste instantie gunstig: uw inkomen loopt door. Maar het brengt ook onzekerheid: uw WIA-beoordeling wordt uitgesteld, uw werkgever kan onder druk staan om snel te handelen, en er kan een ingewikkelde situatie ontstaan rond ontslag en beëindiging.

Gevolgen loonsanctie

  • Tot 52 weken extra loondoorbetaling
  • WIA-beoordeling schuift op
  • Opzegverbod blijft lopen
  • Werkgever krijgt herstelverplichting
  • Ontslag is niet mogelijk zolang sanctie loopt
  • Werkgever kan bezwaar maken bij UWV

Herkent u dit?

"Mijn WIA-aanvraag is afgewezen omdat mijn werkgever een loonsanctie heeft gekregen. Wat betekent dat voor mij?"

"Mijn werkgever heeft te weinig aan re-integratie gedaan en nu moet hij langer doorbetalen. Maar ik word er ook onzeker van."

"De loonsanctie loopt al een halfjaar maar er gebeurt nog steeds niets aan mijn re-integratie."

"Mijn werkgever wil nu ineens een VSO aanbieden om van de loonsanctie af te komen."

"Ik maak me zorgen dat mijn werkgever de loonsanctie op mij gaat verhalen door druk uit te oefenen."

"Het UWV zegt dat mijn werkgever tekort is geschoten, maar ik snap niet wat dat voor mijn WIA betekent."

Wanneer legt het UWV een loonsanctie op?

1

Onvoldoende re-integratie-inspanningen

Het UWV toetst het re-integratieverslag (RIV) en beoordeelt of de werkgever voldoende heeft gedaan. Denk aan: te laat starten met spoor 2, onvoldoende onderzoek naar intern passend werk, geen arbeidsdeskundig rapport, of het niet volgen van adviezen van de bedrijfsarts.

2

Onvoldoende dossieropbouw

Een onvolledig of tegenstrijdig RIV kan op zichzelf al reden zijn voor een loonsanctie. Als evaluaties ontbreken, het plan van aanpak niet is bijgesteld of de probleemanalyse niet actueel is, oordeelt het UWV dat de werkgever onvoldoende heeft gedocumenteerd. Lees meer over dossieropbouw bij ziekte.

3

Niet volgen van adviezen bedrijfsarts

Als de bedrijfsarts adviseert om het werk aan te passen of een andere functie aan te bieden, en de werkgever doet dat niet, is dat een tekortkoming. Het UWV weegt het advies van de bedrijfsarts zwaar mee. Een werkgever die daar gemotiveerd van afwijkt, moet dat goed kunnen uitleggen.

4

Te laat starten met re-integratie

Het Poortwachterproces kent richtlijnen voor timing: probleemanalyse in week 6, plan van aanpak in week 8, eerstejaarsevaluatie in week 52, spoor-2-afweging rond week 52. Als de werkgever structureel te laat is, kan dat een loonsanctie rechtvaardigen.

Wat gebeurt er tijdens de loonsanctie?

Uw loon loopt door. De werkgever moet u loon blijven betalen volgens de wettelijke of cao-regels. Meestal is dat 70% van het loon, met een minimum van het minimumloon. In het eerste ziektejaar was het vaak 100%; in het tweede jaar en tijdens de sanctie geldt doorgaans 70%.

Opzegverbod blijft van kracht. Zolang de loonsanctie loopt, kan uw werkgever u niet ontslaan. Het opzegverbod tijdens ziekte (art. 7:670 BW) wordt verlengd met de duur van de sanctie.

Werkgever moet herstellen. Het UWV geeft aan wat de werkgever moet doen om de sanctie op te heffen: bijvoorbeeld alsnog spoor 2 starten, een arbeidsdeskundig rapport laten maken, of het plan van aanpak bijstellen. Doet de werkgever dit, dan kan hij verkorting van de sanctie aanvragen.

Werkgever kan bezwaar maken. Tegen de loonsanctie staat bezwaar open bij het UWV (binnen 6 weken) en daarna beroep bij de rechtbank. Dit is de route van uw werkgever — u hoeft hier zelf niets te doen, maar het kan wel gevolgen hebben voor uw situatie.

WIA-aanvraag schuift op. Uw WIA-beoordeling wordt uitgesteld tot na afloop van de loonsanctie. Dat kan tot een jaar extra onzekerheid betekenen over uw toekomstige inkomen.

U moet blijven meewerken. Ook tijdens de loonsanctie bent u verplicht om mee te werken aan redelijke re-integratiestappen. Als u dat niet doet, kan dat gevolgen hebben voor uw loon en later voor uw WIA-beoordeling.

Waar gaat het vaak mis?

Risico's voor u als werknemer

  • Werkgever oefent druk uit om een VSO te tekenen om van de loonsanctie af te komen.
  • De herstelverplichting wordt niet of halfslachtig uitgevoerd.
  • Uw werkgever maakt bezwaar en u weet niet wat dat voor u betekent.
  • U stopt met meewerken omdat "de werkgever toch tekort is geschoten".
  • De loonsanctie eindigt en uw werkgever vraagt direct een ontslagvergunning aan.

Hoe u uzelf beschermt

  • Blijf meewerken aan re-integratie en leg uw medewerking schriftelijk vast.
  • Controleer of uw werkgever de herstelverplichting daadwerkelijk uitvoert.
  • Teken geen VSO onder druk — uw positie is juist sterker tijdens een loonsanctie.
  • Controleer of uw loon correct wordt betaald (juiste percentage, juist bruto).
  • Bereid u voor op het moment dat de loonsanctie eindigt: wat zijn dan uw opties?

Na de loonsanctie: wat dan?

Als de loonsanctie afloopt, wordt uw WIA alsnog beoordeeld. Tegelijkertijd vervalt het opzegverbod en kan uw werkgever een ontslagvergunning aanvragen bij het UWV. Dit is vaak een cruciaal moment.

Uw werkgever kan na de loonsanctie ontslag aanvragen op grond van langdurige arbeidsongeschiktheid (art. 7:669 lid 3 sub b BW). Maar hij moet dan aantonen dat u ongeschikt bent voor uw eigen werk, herstel niet binnen 26 weken te verwachten is, en herplaatsing niet mogelijk is. Lees meer over ontslag na 104 weken ziekte.

Bij ontslag na de loonsanctie heeft u in beginsel recht op transitievergoeding. Uw werkgever kan hiervoor compensatie aanvragen bij het UWV. Maar dat is zijn zaak — uw recht op transitievergoeding staat los van de compensatieregeling.

Voorbereiden op einde loonsanctie

  • WIA-aanvraag tijdig indienen
  • Dossier compleet en actueel houden
  • Transitievergoeding berekenen
  • Voorbereiden op ontslagprocedure of VSO
  • Bezwaartermijnen bewaken bij UWV-beslissingen

Wanneer juridische hulp verstandig is

Het UWV heeft een loonsanctie opgelegd en u wilt weten wat dit voor u betekent.

Uw werkgever oefent druk uit om een VSO te tekenen om de loonsanctie te omzeilen.

De herstelverplichting wordt niet uitgevoerd en de re-integratie loopt nog steeds vast.

De loonsanctie nadert het einde en u wilt uw positie versterken vóór de WIA-beoordeling.

Uw werkgever betaalt uw loon niet correct tijdens de loonsanctie.

Er is tegelijk discussie over ontslag, WIA en re-integratie en u heeft overzicht nodig.

Veelgestelde vragen

Krijg ik automatisch WIA als de werkgever een loonsanctie krijgt?

Nee. De loonsanctie gaat over de inspanningen van uw werkgever, niet over uw arbeidsongeschiktheid. Uw WIA-aanvraag wordt los beoordeeld — maar pas nadat de loonsanctie is afgelopen. U kunt zowel wel als niet in aanmerking komen voor WIA, ongeacht de loonsanctie.

Kan mijn werkgever mij ontslaan tijdens de loonsanctie?

Nee. Zolang de loonsanctie loopt, geldt het opzegverbod. Uw werkgever kan u niet ontslaan en ook het UWV verleent geen ontslagvergunning. Pas na afloop van de sanctie kan de ontslagroute worden ingezet.

Hoeveel loon krijg ik tijdens de loonsanctie?

Meestal 70% van uw loon, met als minimum het wettelijk minimumloon. Check uw cao — sommige cao's schrijven een hoger percentage voor. Als uw werkgever minder betaalt dan waar u recht op heeft, kunt u nabetaling vorderen.

Kan de loonsanctie worden verkort?

Ja. Als uw werkgever de tekortkoming herstelt (bijvoorbeeld alsnog spoor 2 start of een arbeidsdeskundig rapport laat maken), kan hij verkorting van de sanctie aanvragen bij het UWV. Het UWV beoordeelt dan of het herstel voldoende is.

Juridische verdieping: de loonsanctie ontleed

De Poortwachtertoets

Het UWV beoordeelt het RIV op grond van de Wet verbetering poortwachter en de Wet WIA (art. 25 en 65). De toets ziet op het totale traject: is de probleemanalyse tijdig gemaakt? Is het plan van aanpak bijgesteld? Zijn de evaluaties gedaan? Is spoor 2 tijdig overwogen? Zijn adviezen van de bedrijfsarts gevolgd? Het UWV kijkt naar het geheel, niet naar één enkel incident.

Types tekortkomingen

Het UWV maakt onderscheid tussen administratieve tekortkomingen (ontbrekende documenten, te late evaluaties) en inhoudelijke tekortkomingen (te weinig inspanningen, niet volgen van adviezen). Inhoudelijke tekortkomingen wegen zwaarder. Een werkgever die alle documenten op orde heeft maar feitelijk niets aan re-integratie heeft gedaan, wordt niet gespaard.

Uw positie als werknemer

Een loonsanctie is primair gericht tegen de werkgever. Maar u wordt er indirect door geraakt: uw WIA schuift op, uw werkgever kan onder druk staan, en er kan een oncomfortabele situatie ontstaan. Cruciaal is dat u zelf blijft meewerken aan re-integratie — ook tijdens de loonsanctie. Het UWV beoordeelt ook uw inspanningen, en als u niet meewerkt, kan dat gevolgen hebben voor uw WIA.

De loonsanctie als onderhandelingsmoment

In de praktijk is de loonsanctie vaak een keerpunt in het dossier. Uw werkgever realiseert zich dat hij tekort is geschoten en wil de situatie oplossen — soms door alsnog te investeren in re-integratie, soms door een VSO aan te bieden. Als uw werkgever een VSO aanbiedt, heeft u een sterke onderhandelingspositie: hij kan u niet ontslaan, moet doorbetalen, en wil van de sanctie af. Laat een VSO in deze fase altijd professioneel beoordelen.

Bezwaar en beroep

Arbeidsconflict bij ziekte

Wij helpen werknemers bij juridisch complexe ziektedossiers, van re-integratieproblemen tot loon- en sanctiegeschillen.

Neem contact op